Cách trồng và chăm sóc cây sen đá

Trong các loại cây cảnh, sen đá là dòng cây mọng nước có số lượng lớn chủng loại, nhiều màu sắc, mang vẻ đẹp thuần khiết của tự nhiên khiến nhiều người trồng cây yêu thích và khó cưỡng lại để mua trồng và chăm sóc. Tuy nhiên, bạn cần tìm hiểu về chúng để tránh việc vô tình làm cây héo. Là Nhà giúp bạn ghi chú những mẹo chăm sóc và kiến thức cơ bản nhất về sen đá.

Cây sen đá tên khoa học Echeveria

Echeveria là một chi thực vật có hoa trong họ Crassulaceae – chi được đặt tên theo tên của họa sĩ chuyên vẽ thực vật người Mexico. Với đặc tính mọng nước trong các lá và thích nghi được nhiều khí hậu, địa hình, người ta cho rằng sen đá mang sức sống mãnh liệt và là biểu tượng của sự trường tồn/bất diệt.

Theo nhiều người trồng, sen đá dễ dàng chăm sóc và sinh trưởng. Tuy nhiên, bạn cần hiểu về đặc tính, lựa chọn dòng loại, đất trồng, nhu cầu ánh sáng, dinh dưỡng và vị trí trồng để giúp cây phát triển tốt nhất.

Cách trồng và chăm sóc sen đá

Khi mới mua về

Nếu cây còn nguyên trong bầu, bạn hãy trộn đất loại thông thoáng và thoát nước tốt, rũ phần đất cũ (thường là loại đất mùn giữ ẩm), có thể tỉa bớt rễ phụ, và tiến hành trồng lại vào chậu mới – tốt nhất nên sử dụng chậu đất nung và có lỗ thoát nước.

Cây khi thuần môi trường mới, không phải môi trường nhà vườn, bạn cần để vị trí có ánh sáng nhẹ trước khi chuyển hẳn ra môi trường ngoài trời và lưu ý tránh nắng gắt mùa hè hoặc mưa ẩm lâu ngày.

LƯU Ý: Sen đá là dòng cây ưa sáng và cần nhiều ánh sáng, dinh dưỡng, đất trộn và cách tưới nước thích hợp, không phải dòng cây để trong nhà vị trí bí/tối.

Ánh sáng

Nhờ có ánh sáng mặt trời, cây có thể quang hợp để sinh trưởng và phát triển tốt với các đài lá mập mạp và đều. Nếu môi trường trồng thiếu sáng, cây sẽ dễ bị rụng lá, nhánh cành vươn cao không mập và úng nhũn lá. Do đó, bạn hãy để chậu cây ở vị trí đón ánh sáng hoặc có ánh sáng nếu có điều kiện như cạnh cửa sổ/ ban công/ hiên nhà. Hầu hết các loại cây mọng nước đều cần nhiều hơn 6h ánh sáng mỗi ngày. Đặt cây ở cửa sổ hướng về phía Nam hoặc Tây, nếu vị trí cây trồng cố định, ánh sáng tán một hướng, hãy đảo các hướng của chậu về phía mặt trời với từng góc để cây phát triển tròn đều, không mọc lệch. Bạn không cần làm điều này với việc trồng cây ngoài trời có ánh sáng tán đều.

Với nắng gắt của mùa hè, ban công hướng tây hoặc đón nắng buổi trưa chiều gay gắt, bạn nên sử dụng lưới che hoặc chuyển vị trí trồng mới tốt hơn để tránh cháy lá.

Môi trường trồng lý tưởng của sen đá ở Việt Nam thường là tại xứ lạnh/cao nguyên. Nếu cây thuần môi trường đồng bằng, bạn có thể bổ sung các yếu tố về dinh dưỡng và ánh sáng đầy đủ để cây mập khỏe.

Chậu trồng

Chất liệu chậu thích hợp nhất để trồng sen đá nên là chậu đất nung với chất mát mịn, thoát nước tốt và khô nhanh, tốt cho sự phát triển của rễ cây.

Ngoài ra, người trồng cũng có thể sử dụng các chất liệu chậu khác với lỗ thoát nước ở đáy để tránh cây úng nước.

Cách tưới sen đá đúng cách

Với môi trường đón ánh sáng bán phần/gián tiếp, bạn TUYỆT ĐỐI KHÔNG PHUN SƯƠNG/TƯỚI LÊN LÁ. Nếu phần lá đọng và giữ nước không kịp khô, cây sẽ dễ bị nhũn thối lá. Còn với môi trường thông thoáng, bạn có thể tưới lên lá.

Đất trồng trộn thông thoáng: đất trồng sen đá chuyên dụng hoặc đất trộn perlite, pumice, peatmoss… người trồng nên kiểm tra đất khô hẳn trước khi tưới, tùy theo môi trường và độ ẩm, nhiệt độ mà đất khô theo thời điểm khác nhau, mỗi lần tưới sẽ tưới đẫm đều xung quanh gốc cho tới khi thấy nước tràn ra đáy. Thông thường hãy kiểm tra đất khô hẳn hay chưa 3-4 ngày 1 lần. Sen đá bao lâu tưới nước 1 lần? Thì câu trả lời của Nhà là KHÔNG TƯỚI CÂY THEO LỊCH CỐ ĐỊNH. Hãy kiểm tra bằng tay, hoặc cắm tăm sâu vào đất nếu tăm dính nhiều đất và nước ẩm thì đất chưa khô hẳn thì chưa tưới thêm. Ví dụ: thời tiết như ở miền Bắc thì những đợt ẩm nồm đất lâu khô tới vài tuần nên nếu tưới gần nhau gây úng cây, còn khi hanh khô thì đất lại nhanh khô hơn nên cần tưới dày hơn.

Đất chưa được thay, xốp nhiều mùn và giữ ẩm lâu, độ khô sẽ lâu hơn, bạn cần kiểm tra đất còn sũng nước hay không mới tưới. Và nên thay đất trồng tốt cho cây sớm nhất có thể.

Dinh dưỡng

Sen đá cũng cần đủ dinh dưỡng để phát triển lá và bộ rễ, ngoài sử dụng các loại phân bón có thể trộn cùng đất trồng khi bắt đầu trồng, bạn có thể sử dụng các loại phân bón tan chậm hoặc dinh dưỡng sinh học ủ rau củ, pha loãng để tưới cho mọi loại cây.

Tưới dinh dưỡng vài tháng/1 lần, vào mùa cố định và tùy loại. Với dinh dưỡng sinh học loại thân thiện môi trường, tốt cho người trồng và cây trồng, không giới hạn tần suất tưới, bạn có thể pha tưới bất cứ lúc nào.

Một số lỗi thường gặp khi chăm sen đá

Sau khi chuyển từ nhà vườn về, nhiều người trồng thấy sen khô héo và rụng dần. Bạn cần quan tâm tới vấn đề này và thay đổi từ từ môi trường trồng của cây từ vị trí cũ sang vị trí mới. Đảm bảo đủ ánh sáng và độ thông thoáng của vị trí trồng cây cũng như đất trồng phù hợp. Dịch chuyển dần vị trí trồng từ ít sáng tới đủ sáng hoặc giờ tắm nắng từ thưa tới tăng dần (tránh thời gian có cường độ nắng mạnh như giữa trưa hoặc đầu giờ chiều).

Sen đá dễ dàng nhân giống từ lá và thân/cây con, khó từ hạt. Do đó, nếu bạn không có kỹ thuật chuyên nghiệp, chỉ nên trồng ươm sen đá từ lá, không nên trồng từ hạt.

Các loại chậu trồng như thủy tinh, sành, sắt, nhựa hay trồng terrarium cần tuân thủ khắt khe quy tắc để tránh làm úng cây. Tốt nhất bạn nên sử dụng chậu đất nung để trồng.

Không rải các loại sỏi xây dựng, sỏi nặng hoặc đá to quanh gốc cây. Chúng sẽ làm đất bí bởi độ ẩm và trữ nước lâu, khó bốc hơi.

Khi chăm sóc sen đá, xu hướng phát triển đài và thân cây lâu năm, thân sẽ mập lên, các đài lá ở tầng dưới sẽ vàng hoặc khô rụng sau một thời gian dài do tiếp giáp với nước và đất ẩm. Đây hoàn toàn là hiện tượng bình thường nếu bạn đã đảm bảo các yếu tố về đất trồng, chậu trồng, ánh sáng và cách tưới. Còn khi các yếu tố trên chưa đủ tốt, cây thiên hướng úng hoặc khô quá cũng sẽ vàng và nhũn lá (biểu hiện thường yếu ớt, không mập khỏe như các cây lâu năm và hủy đài lá tầng dưới như trên).

Echeveria có nhiều chi với màu sắc, kích thước và hình dáng khác nhau. Chúng trở nên cuốn hút với bất cứ người trồng cây nào. Nếu bạn yêu thích dòng cây này, hãy thử chăm sóc 1-2 chậu và tăng số lượng sau thời gian quen dần. Cảm nhận cách chăm, hiểu từng chậu cây và đưa ra những lựa chọn trồng cây thích hợp với khu vườn của mình. Mỗi dòng sen đá khác nhau sẽ có cách chăm sóc hoặc chú ý riêng ngoài cách chăm sóc chung Nhà đã ghi chú ở trên.